Belichtingsdriehoek

De belichtingsdriehoek is een fundamenteel concept in de fotografie. Het bestaat uit drie elementen die samen de belichting (de totale hoeveelheid licht) van een foto bepalen: diafragma, sluitertijd en ISO.

Deze drie instellingen werken onlosmakelijk samen. Als je één van de drie aanpast, heeft dat direct invloed op de belichting. Om de belichting gelijk te houden, moet je bij gelijke omstandigheden een van de andere twee instellingen aanpassen om te compenseren.

"Bij gelijke omstandigheden" is hier een belangrijke nuance. Er is namelijk nog een vierde factor die invloed heeft op de belichting van een foto: de hoeveelheid licht die op het onderwerp valt. Waarom hebben we het dan niet over het belichtingsvierkant? Dat komt omdat de drie instellingen in de belichtingsdriehoek allemaal in je camera te vinden zijn, en het omgevingslicht een externe factor is.

1. Diafragma

Het diafragma is de opening in de lens waardoor het licht op de camerasensor valt.

2. Sluitertijd

De sluitertijd is de tijdsduur waarin de camerasensor wordt blootgesteld aan licht.

3. ISO waarde

De ISO waarde beschrijft de lichtgevoeligheid van de camerasensor.

De samenwerking

De kern van de belichtingsdriehoek is de balans. Als je één instelling verandert om een bepaald creatief effect te bereiken, moet je een andere instelling aanpassen om de belichting correct te houden.

Voorbeeld: Je wilt een portret maken met een wazige achtergrond, dus je verandert je diafragma van f/8 naar f/2.8. Door deze grotere opening komt er aanzienlijk meer licht in de camera. Om te voorkomen dat de foto overbelicht raakt, moet je de sluitertijd sneller maken (bijvoorbeeld van 1/125 naar 1/1000) om de totale hoeveelheid licht die de sensor bereikt, gelijk te houden.